17 maja 2018

Procedura uchodźcza i edukacja dzieci

Sytuacja cudzoziemców przybywających do obcego kraju zazwyczaj nie jest łatwa. Szczególnie jeśli są to osoby pochodzące z innej kultury i nie znające języka. Wśród cudzoziemców ubiegających się o ochronę międzynarodową, zdarzają się ponadto osoby straumatyzowane oraz ofiary przemocy fizycznej i psychicznej, którym jeszcze trudniej nawiązywać więzi społeczne.

Szczególnego wsparcia w tym kontekście wymagają dzieci. Wyjazd z kraju pochodzenia to duża zmiana w życiu każdego dziecka, która może powodować trudności w odnalezieniu się w nowym otoczeniu. Dodatkowe trudności w adaptacji w szkole mogą wynikać ze słabej motywacji do nauki, braku pewności co do czasu pobytu w danym miejscu, często uzależnionego od otrzymanej decyzji w zakresie ochrony międzynarodowej, niskiego wykształcenia rodziców, czy też częstych zmian miejsca pobytu.

Edukacja, zarówno dzieci jak i dorosłych, jest ważnym elementem integracyjnym. Stąd Urząd do Spraw Cudzoziemców, w ramach udzielanej pomocy socjalnej, zapewnia swoim podopiecznym podstawowe możliwości rozwoju w tym zakresie. Dzieci ubiegające się o udzielenie ochrony międzynarodowej korzystają z nauki i opieki w publicznych przedszkolach, szkołach podstawowych oraz ponadpodstawowych na warunkach dotyczących obywateli polskich, do ukończenia 18 lat lub ukończenia szkoły ponadpodstawowej.

Dzieci niebędące obywatelami polskimi, a podlegające obowiązkowi nauki oraz słabo znające język polski mają prawo do pomocy udzielanej przez tzw. asystenta międzykulturowego – osobę władającą językiem kraju pochodzenia, zatrudnioną w charakterze pomocy nauczyciela.

Szkoły będące obwodowymi dla dzieci mieszkających w ośrodkach dla cudzoziemców korzystają także z wprowadzonego od ubiegłego roku nowego rozwiązania, jakim jest oddział przygotowawczy. Aktualnie takie oddziały działają w szkole podstawowej, której uczniami są dzieci z ośrodka w Grupie oraz w szkole podstawowej w Łukowie.

W początkowym okresie pobytu w ośrodku, jeśli pojawią się problemy adaptacyjne z dzieckiem pracuje psycholog, nauczyciel języka polskiego lub pracownik ośrodka. Jeśli występuje taka konieczność, wspierani są oni przez wyspecjalizowane organizacje lub instytucje (także pozarządowe). Pracownicy Departamentu Pomocy Socjalnej UdSC, tak pracujący w ośrodkach, jak i delegowani z siedziby Urzędu, regularnie odbywają spotkania z dyrekcją i pracownikami szkół, do których uczęszczają dzieci zamieszkałe w ośrodkach dla cudzoziemców. Celem spotkań jest rozpoznanie najbardziej istotnych obszarów we współpracy na linii szkoła-ośrodek i niwelowanie ewentualnych konfliktów czy kwestii spornych.

W ramach udzielanej pomocy socjalnej Urząd do Spraw Cudzoziemców zapewnia lekcje języka polskiego dla dzieci, które polegają na pomocy w odrabianiu lekcji i zajęciach wyrównawczych, jak również zajęcia przygotowujące nowoprzybyłych uczniów do podjęcia nauki w polskich szkołach. Nauczyciel prowadzący zajęcia pozostaje w kontakcie ze szkołami, do których uczęszczają dzieci, co pozwala na wymianę informacji o postępach i problemach w nauce dając możliwość dostosowania prowadzonych zajęć do potrzeb dzieci. Dodatkowo, Urząd zaopatruje uczniów – tych, którzy nie otrzymują ich w szkołach – w podręczniki oraz wyposaża wszystkie dzieci realizujące obowiązek szkolny lub obowiązek nauki w tzw. wyprawki szkolne.

Artykuł pochodzi z 3 numeru biuletynu informacyjnego UdSC. Można w nim także znaleźć m.in. wywiad na temat przyjmowania dzieci cudzoziemskich do polskich szkół oraz systemu przyznawania subwencji oświatowych.