Praca w zawodzie wymagającym wysokich kwalifikacji

Niniejsza informacja nie stanowi źródła prawa. Autorzy dołożyli należytej staranności, aby była ona zgodna z obowiązującymi regulacjami prawnymi. Należy jednak pamiętać, że dotyczy ona typowych, mogących często występować przypadków i może nie w pełni odnosić się do poszczególnych spraw. Liczba i rodzaj dokumentów, których mogą żądać organy administracji w toku postępowania mogą różnić się do podanych w zależności od konkretnej sprawy. W razie jakichkolwiek wątpliwości należy skontaktować się z organem właściwym do rozpoznania indywidualnej sprawy względnie zapoznać się z przepisami prawa samodzielnie.

Zezwolenie na pobyt czasowy w celu wykonywania pracy w zawodzie wymagającym wysokich kwalifikacji

Podstawa prawna – ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach – art. 127 ustawy – wraz z aktami wykonawczymi

Komu i na jaki okres może zostać udzielone

Cudzoziemcom, których celem pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest wykonywanie pracy w zawodzie wymagającym wysokich kwalifikacji, tj. w zawodzie wymagającym od cudzoziemca ukończenia studiów wyższych albo posiadania przez niego co najmniej 5-letniego doświadczenia zawodowego na poziomie porównywalnym z poziomem kwalifikacji uzyskanych w wyniku ukończenia studiów wyższych, które są niezbędne do wykonywania tej pracy.

Wysokość minimalnego rocznego wynagrodzenia brutto wymaganego w celu udzielenia zezwolenia nie może być niższy niż równowartość 150% kwoty przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w roku poprzedzającym zawarcie umowy ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie art. 20 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2017 r. poz. 1383, 1386 i 2120).

Wyżej wymienionego zezwolenia udziela się jeśli okoliczności, które są podstawą ubiegania się o to zezwolenie, uzasadniają pobyt cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres dłuższy niż 3 miesiące.

Zezwolenie to udzielane jest na okres dłuższy o 3 miesiące od okresu wykonywania pracy, nie dłuższy jednak niż 3 lata, z możliwością ubiegania się o kolejne zezwolenia.

Gdzie i kiedy złożyć wniosek

Cudzoziemiec składa wniosek osobiście, nie później niż w ostatnim dniu legalnego pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej do wojewody właściwego ze względu na miejsce pobytu cudzoziemca.
Przy składaniu wniosku cudzoziemiec ma obowiązek złożyć odciski linii papilarnych.

Opłaty związane z udzieleniem zezwolenia:

Opłata skarbowa 440 zł
Opłata za wydanie karty pobytu 50 zł

Niezbędne dokumenty:

  1. Wypełniony zgodnie z pouczeniem formularz wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy;
    Uwaga: cudzoziemiec wypełnia formularz wniosku oraz załącznik nr 2 do wniosku. Do wniosku należy dodatkowo dołączyć załącznik nr 1, który wypełnia podmiot powierzający wykonywanie cudzoziemcowi pracy (pracodawca cudzoziemca).
  2. Cztery aktualne fotografie;
  3. Kserokopia ważnego dokumentu podróży (oryginał do wglądu), w szczególnie uzasadnionym przypadku, gdy cudzoziemiec nie posiada ważnego dokumentu podróży i nie ma możliwości jego uzyskania, może przedstawić inny dokument potwierdzający tożsamość.

Uwaga: Brak, któregokolwiek z ww. dokumentów spowoduje wezwanie cudzoziemca do jego uzupełnienia w terminie 7 dni od doręczenia wezwania pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania.

Typowe dokumenty potrzebne do rozpatrzenia wniosku:

Uwaga: Dołączenie wymienionych niżej dokumentów do wniosku przy jego składaniu może ograniczyć ilość korespondencji urzędowej i skrócić czas załatwienia sprawy.

  1. Informacja starosty właściwego ze względu na główne miejsce wykonywania pracy przez cudzoziemca o braku możliwości zaspokojenia potrzeb kadrowych pracodawcy w oparciu o rejestry bezrobotnych i poszukujących pracy lub o negatywnym wyniku rekrutacji organizowanej dla pracodawcy – uwaga: dokument ten wydawany jest na wniosek podmiotu powierzającego wykonywanie pracy przez Powiatowy Urząd Pracy właściwy ze względu na główne miejsce wykonywania pracy przez cudzoziemca albo właściwy ze względu na siedzibę lub miejsce zamieszkania podmiotu powierzającego wykonywanie pracy, w przypadku gdy specyfika pracy wykonywanej przez cudzoziemca nie pozwala na wskazanie głównego miejsca wykonywania albo właściwy ze względu na siedzibę lub miejsce zamieszkania pracodawcy użytkownika, w przypadku gdy specyfika pracy tymczasowej wykonywanej przez cudzoziemca nie pozwala na wskazanie głównego miejsca jej wykonywania. Dokument ten nie jest wymagany jeśli:

    a. wykonywany zawód lub powierzana praca znajduje się w określanym przez każdego wojewodę wykazie zawodów i rodzajów pracy w stosunku do których wydanie zezwolenia na pracę nie wymaga uwzględnienia wyżej wymienionej informacji starosty (art. 10 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy), lub
    b. cudzoziemiec bezpośrednio przed złożeniem wniosku posiadał zezwolenie na pracę, zezwolenie na pobyt czasowy i pracę lub zezwolenie na pobyt czasowy w celu wykonywania pracy w zawodzie wymagającym wysokich kwalifikacji u tego samego pracodawcy na tym samym stanowisku, lub

    c. cudzoziemiec był już legalnie zatrudniony na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej przez okres 2 lat na podstawie zezwolenia na pobyt czasowy w celu wykonywania pracy w zawodzie wymagającym wysokich kwalifikacji lub

    d. cudzoziemiec spełnia warunki określone w przepisach wydanych na podstawie art. 90 ust. 5 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, lub

    e. cudzoziemiec spełnia warunki zwolnienia z obowiązku posiadania zezwolenia na pracę, określone odrębnymi przepisami

  2. W przypadku spełniania warunków zwolnienia z obowiązku posiadania zezwolenia na pracę – dokument potwierdzający spełnianie tych warunków (np. Karta Polaka, dyplom ukończenia studiów stacjonarnych na polskiej uczelni, świadectwo ukończenia polskiej szkoły ponadgimnazjalnej);
  3. zawartą na okres co najmniej 1 roku umowę o pracę, umowę o pracę nakładczą, umowę cywilnoprawną, na podstawie której wykonuje pracę, świadczy usługi lub pozostaje w stosunku służbowym;
  4. dokument poświadczający posiadanie wyższych kwalifikacji zawodowych;
  5. dokument poświadczający spełnianie wymagań kwalifikacyjnych i innych warunków w przypadku zamiaru wykonywania pracy w zawodzie regulowanym;
  6. zgodę właściwego organu na zajmowanie określonego stanowiska, wykonywanie zawodu lub prowadzenie innej działalności, gdy obowiązek jej uzyskania przed zawarciem umowy wynika z odrębnych przepisów;
  7. dokumenty potwierdzające ubezpieczenie zdrowotne w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych lub potwierdzenie pokrycia przez ubezpieczyciela kosztów leczenia na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (np. stosowne zaświadczenie z ZUS, polisa ubezpieczeniowa).

Status pobytowy po złożeniu wniosku

Jeżeli wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy został złożony w trakcie legalnego pobytu cudzoziemca i wniosek ten nie zawierał braków formalnych lub braki formalne zostały uzupełnione w terminie, wojewoda zamieszcza w dokumencie podróży cudzoziemca odcisk stempla, który potwierdza złożenie wniosku. Pobyt cudzoziemca uważa się za legalny od dnia złożenia wniosku do dnia, w którym decyzja w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy stanie się ostateczna.

UWAGA:
Umieszczenie stempla w dokumencie podróży nie uprawnia cudzoziemca do podróżowania po terytorium innych państw obszaru Schengen, natomiast cudzoziemiec może wyjechać do kraju pochodzenia, jednak aby powrócić do Polski powinien uzyskać wizę, jeśli pochodzi z państwa objętego obowiązkiem wizowym

Czas załatwienia sprawy

Wydanie decyzji o udzieleniu zezwolenia nastąpi nie wcześniej, niż po upływie 1 miesiąca od dnia wszczęcia postępowania.

Dokument wydawany po uzyskaniu zezwolenia

Cudzoziemcowi, który uzyskał zezwolenie na pobyt czasowy na terytorium Polski, wydawana jest karta pobytu. Dokument ten wydawany jest z urzędu przez wojewodę, który udzielił cudzoziemcowi tego zezwolenia.

Karta pobytu w okresie swojej ważności potwierdza tożsamość cudzoziemca podczas jego pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz uprawnia go, wraz z dokumentem podróży, do wielokrotnego przekraczania granicy bez konieczności uzyskania wizy.

Obowiązki informacyjne związanie uzyskaniem zezwolenia

Cudzoziemiec przebywający na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie tego zezwolenia zobowiązany jest w ciągu 15 dni roboczych powiadomić pisemnie o utracie pracy wojewodę właściwego ze względu na miejsce aktualnego pobytu cudzoziemca. Jeżeli zezwolenia na pobyt czasowy i pracę udzielił Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców w drugiej instancji, ww. zawiadomienie kieruje się do wojewody, który orzekał w sprawie udzielenia tego zezwolenia w pierwszej instancji.

W razie dopełnienia ww. obowiązku udzielone cudzoziemcowi zezwolenie na pobyt czasowy nie zostanie cofnięte, jeśli:

  1. okres pozostawania cudzoziemca bez pracy nie przekroczył 3 miesięcy w okresie ważności tego zezwolenia, oraz;
  2. okres pozostawania cudzoziemca bez pracy wystąpił nie więcej niż 2 razy w okresie ważności zezwolenia.

Jeżeli w okresie pierwszych 2 lat pobytu cudzoziemca na terytorium RP na podstawie tego zezwolenia, zmieniły się określone w zezwoleniu warunki pracy dotyczące minimalnego wymiaru czasu pracy i rodzaju umowy, na podstawie której cudzoziemiec wykonuje pracę, cudzoziemiec jest obowiązany w ciągu 15 dni roboczych powiadomić o tej zmianie wojewodę właściwego ze względu na miejsce aktualnego pobytu cudzoziemca.

Jeżeli po upływie 2 lat pobytu cudzoziemca na terytorium RP na podstawie tego zezwolenia, nastąpiła zmiana stanowiska, wynagrodzenia na niższe lub zmiana minimalnego wymiaru czasu pracy i rodzaju umowy, na podstawie której cudzoziemiec wykonuje pracę, cudzoziemiec jest obowiązany w ciągu 15 dni roboczych powiadomić o tej zmianie wojewodę właściwego ze względu na miejsce aktualnego pobytu cudzoziemca.

Prawo do wykonywania pracy

Po uzyskaniu tego zezwolenia cudzoziemiec może wykonywać pracę w Polsce na warunkach określonych w tym zezwoleniu, bez konieczności posiadania dodatkowo zezwolenia na pracę. W decyzji określone zostaną warunki, na jakich cudzoziemiec może wykonywać pracę.
W karcie pobytu, wydanej w związku z udzieleniem cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy, zamieszczana jest adnotacja ,,dostęp do rynku pracy”.
Cudzoziemiec powinien wystąpić do wojewody właściwego ze względu na miejsce aktualnego pobytu cudzoziemca o zmianę zezwolenia na pobyt czasowy, jeżeli cudzoziemiec zamierza rozpocząć wykonywanie pracy u innego podmiotu niż określony w zezwoleniu, zamierza zmienić stanowisko lub będzie otrzymywać niższe wynagrodzenie niż określone w zezwoleniu.
Zmiana zezwolenia nie jest wymagana w przypadku zmiany nazwy lub formy prawnej podmiotu powierzającego cudzoziemcowi wykonywanie pracy, a także w przypadku przejęcia zakładu pracy lub jego części przez inny podmiot.
Do wniosku o zmianę zezwolenia cudzoziemiec powinien dołączyć ww. informację starosty, chyba, że wymóg ten nie ma zastosowania.

Okres ważności zmienionego zezwolenia nie może przekroczyć 3 lat od dnia wydania zezwolenia, które podlegało zmianie. Cudzoziemiec ma możliwość ubiegania się o nowe zezwolenie na pobyt czasowy w celu wykonywania pracy w zawodzie wymagającym wysokich kwalifikacji.

W okresie pierwszych 2 lat pobytu cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie tego zezwolenia:

  1. cudzoziemiec nie może rozpocząć wykonywania pracy u innego podmiotu niż określony w zezwoleniu,
  2. cudzoziemiec nie może zmienić stanowiska, na jakim jest zatrudniony,
  3. cudzoziemcowi nie można wypłacać wynagrodzenia niższego niż określone w zezwoleniu
    – bez zmiany tego zezwolenia

Obowiązek opuszczenia Polski po odmowie albo cofnięciu zezwolenia

Cudzoziemiec jest obowiązany opuścić terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w terminie 30 dni od dnia, w którym decyzja o odmowie udzielenia mu zezwolenia na pobyt czasowy lub decyzja o cofnięciu posiadanego przez niego zezwolenia stała się ostateczna, a w przypadku wydania decyzji przez organ wyższego stopnia, od dnia, w którym decyzja ostateczna została cudzoziemcowi doręczona, chyba że uprawniony jest on do pobytu na terytorium Polski na innej podstawie.